Nghiên cứu cho thấy tiêu thụ thực phẩm giàu flavanol giúp ngăn suy giảm chức năng mạch máu khi ngồi lâu. Phát hiện mở ra hướng mới bảo vệ sức khỏe tim mạch trong lối sống hiện đại ít vận động.
Vì sao ngồi lâu lại gây hại cho mạch máu?
Ngồi lâu đã trở thành một phần của cuộc sống hiện đại. Người trẻ trung bình dành 6 giờ mỗi ngày ở tư thế ngồi. Điều này gây ảnh hưởng rõ rệt đến chức năng mạch máu. Chỉ cần giảm 1% chức năng mạch, đo bằng chỉ số Flow-Mediated Dilation (FMD), nguy cơ mắc bệnh tim mạch có thể tăng 13%.
Ngồi lâu ảnh hưởng như thế nào đến cơ thể bạn?
- lưu lượng máu ở chân giảm.
- shear rate (lực kéo của dòng máu lên thành mạch) giảm.
- FMD suy giảm.
- huyết áp tăng.
- cơ chân thiếu oxy tạm thời.
Những thay đổi này làm tăng nguy cơ tổn thương lớp nội mô mạch máu. Đây là bước đầu dẫn đến các bệnh tim, đột quỵ và nhồi máu cơ tim.
>>>> Bảo vệ sức khỏe bạn ngay hôm nay chỉ bằng việc đi bộ đúng cách!!
Tại Anh, theo British Heart Foundation, tử vong do bệnh tim ở người trong độ tuổi lao động tăng 18% vào năm 2023 so với 2019. Chi phí bệnh tim mạch đã lên tới 29 tỷ bảng.
Flavanol là gì và tại sao quan trọng?
Flavanol là polyphenol tự nhiên có trong:
- trà đen, trà xanh
- ca cao và chocolate nguyên chất
- táo, mận
- berries (dâu, việt quất, mâm xôi)
- các loại hạt
Nhiều nghiên cứu trước đây đã chỉ ra thực phẩm giàu flavanol có lợi cho tim mạch. Flavanol giúp tăng tuần hoàn máu và giảm tác động của stress lên hệ mạch.
Nghiên cứu mới của Đại học Birmingham tiếp tục củng cố điều này. Đặc biệt trong bối cảnh lối sống ít vận động ngày càng phổ biến.
Liệu flavanol có thể ngăn tác hại của việc ngồi lâu?
Nghiên cứu tuyển chọn 40 nam giới trẻ khỏe mạnh:
- 20 người có thể lực cao
- 20 người có thể lực thấp
Trước khi ngồi 2 giờ liên tục, mỗi người uống một trong hai loại đồ uống:
- Ca cao có flavanol hàm lượng cao – 695 mg flavanol
- Ca cao có flavanol hàm lượng thấp – 5.6 mg
Phụ nữ không tham gia thử nghiệm do dao động estrogen có thể ảnh hưởng đến kết quả và sẽ được nghiên cứu trong tương lai.
Các chỉ số được đo trước và sau khi sử dụng thực phẩm giàu flavanol:
- FMD ở động mạch cánh tay và đùi
- shear rate và lưu lượng máu
- huyết áp tâm thu/tâm trương
- oxy hóa cơ chân
Kết quả: Flavanol giúp bảo vệ mạch máu khi ngồi lâu
Những người uống ca cao có hàm lượng flavanol thấp cho thấy:
- giảm FMD
- tăng huyết áp tâm trương
- giảm shear rate và lưu lượng máu
- giảm oxy hóa cơ
Điều này xảy ra ở cả nhóm thể lực cao lẫn thấp, cho thấy:
Thể lực tốt không bảo vệ được khỏi tác hại của ngồi lâu.
Ngược lại, nhóm uống ca cao có hàm lượng flavanol cao chỉ ra:
- không giảm FMD
- mạch máu hoạt động như trước khi ngồi
- đồng nhất ở cả hai nhóm thể lực
Đây là lần đầu tiên flavanol được chứng minh có thể ngăn suy giảm chức năng mạch máu do ngồi lâu ở nam giới trẻ.
Thêm thực phẩm giàu flavanol vào chế độ ăn rất dễ
Theo Alessio Daniele – nghiên cứu sinh tại Birmingham:
“Rất dễ để thêm flavanol vào chế độ ăn hằng ngày.”
Bạn có thể chọn:
- ca cao nguyên chất chế biến ít
- trà xanh, trà đen
- táo, berries, mận
- các loại hạt
Tiến sĩ Catarina Rendeiro nhấn mạnh:
“Thực phẩm giàu flavanol giúp giảm tác động của ngồi lâu lên hệ mạch máu – đặc biệt khi kết hợp với việc đứng dậy hoặc đi bộ ngắn.”
Thực phẩm giàu flavanol chính là cứu tinh trong lối sống thụ động
Khi ngồi lâu trở thành thói quen khó tránh, việc bổ sung thực phẩm giàu flavanol có thể là một chiến lược bảo vệ sực khỏe dễ thực hiện để:
- giảm nguy cơ tổn thương mạch máu
- hỗ trợ tim mạch lâu dài
- bảo vệ sức khỏe bất kể mức độ thể lực
Nghiên cứu được đăng trên tạp chí The Journal of Physiology ngày 29/10/2025
