Sử dụng pymol quan sát protein | Tự học tin sinh học bài 6.1

Bài viết này hướng dẫn chi tiết cách cài đặt và sử dụng phần mềm PyMOL. Đây công cụ mạnh mẽ để xem và phân tích cấu trúc 3D của protein và phân tử sinh học. Ứng dụng rất nhiều trong công nghệ sinh học và tin sinh học.

Giới thiệu về PyMOL

PyMOL là phần mềm mã nguồn mở được sử dụng rộng rãi trong sinh học phân tử, tin sinh học và nghiên cứu protein.

Nó cho phép người dùng quan sát, chỉnh sửa và dựng mô hình 3D của protein, DNA, RNA và các phân tử nhỏ. Nhờ khả năng hiển thị đẹp mắt và dễ thao tác, PyMOL trở thành công cụ quen thuộc với sinh viên và nhà nghiên cứu trong lĩnh vực tin sinh học.

>>>>> Tìm hiểu về tin sinh học từ cơ bản ở đây nè!!

Cài đặt PyMOL

Đối với người dùng linux:

Để bắt đầu, hãy truy cập trang chủ https://pymol.org và chọn bản cài phù hợp với hệ điều hành (Windows, macOS hoặc Linux). Ngoài ra, bạn có thể cài Open-Source PyMOL thông qua Anaconda hoặc pip bằng lệnh:

pip install pymol-open-source

Đối với người dùng window:

Các bạn có thể cài đặt pymol từ trang wiki chính thức: https://github.com/schrodinger/pymol-open-source

👉 Hoặc có thể tải file mình cung cấp ở đây: Tải file cài đặt pymol, link google drive 👈

Sau khi cài đặt thành công, mở PyMOL và làm quen với giao diện chính gồm ba khu vực: cửa sổ hiển thị 3D, bảng điều khiển (Object Panel) và thanh lệnh (Command Line).

>>>> Tìm hiểu cấu trúc protein trước khi thực hành!

Sử dụng pymol để mở và hiển thị cấu trúc protein

Để xem một phân tử, bạn có thể tải file PDB từ https://www.rcsb.org. Ví dụ, nhập lệnh:

fetch 1CRN

PyMOL sẽ tự động tải mô hình protein Crambin từ cơ sở dữ liệu. Bạn có thể thay đổi kiểu hiển thị bằng các lệnh sau:

• show cartoon – hiển thị dạng chuỗi xoắn alpha và beta-sheet
• show surface – hiển thị bề mặt phân tử
• color red, chain A – tô màu chuỗi A bằng màu đỏ

>>>> Cuối cùng thì mình cũng đã có thể google cả bộ gen!

Sử dụng pymol để chỉnh sửa và phân tích

PyMOL cho phép đo khoảng cách, góc liên kết, hoặc ẩn/hiện chuỗi cụ thể. Ví dụ:

distance d1, resi 10, resi 45
hide everything, chain B

Bạn cũng có thể xuất hình ảnh chất lượng cao bằng lệnh:

png protein.png, dpi=300

Điều này rất hữu ích khi chèn hình vào báo cáo khoa học hoặc bài báo quốc tế.

Mẹo nâng cao

Để sử dụng pymol được hiệu quả. Bạn có thể tham khảo các mẹo dưới đây:

• Dùng set cartoon_transparency, 0.5 để tạo hiệu ứng trong suốt.
• Sử dụng ray trước khi xuất ảnh để cải thiện độ mịn và ánh sáng.
• Kết hợp với plugin APBS Tools để hiển thị điện tích bề mặt.

>>>> Hướng dẫn cải thiện giấc ngủ ngay trong ngày, hiệu quả trước mắt!

Video hướng dẫn chi tiết

Kết luận

PyMOL là công cụ mạnh mẽ giúp bạn hiểu sâu hơn về cấu trúc không gian của protein và phân tích tương tác phân tử. Việc thành thạo các lệnh cơ bản sẽ mở ra khả năng tùy chỉnh mô hình theo nhu cầu nghiên cứu hoặc giảng dạy.

Hãy bắt đầu từ những lệnh đơn giản và dần khám phá các tính năng nâng cao để khai thác tối đa sức mạnh của PyMOL.

>>>> Tự học thống kê cho khoa học dữ liệu cực đơn giản!

>>>> Những bài viết y học thú vị khác